Firdawsi, Shahnama (15e eeuw, Or. 494)

De Midden-Oosten collecties omvatten ca. 6000 handschriften, een veel groter aantal oude gedrukte werken in de talen van het Midden-Oosten en Noord-Afrika en de wetenschappelijke productie van de westerse oriëntalistiek tot ca. 1950. Het sterkst vertegenwoordigd zijn de drie cultuurtalen van de regio: Arabisch, Perzisch en (Osmaans-) Turks, met kleinere collecties in bijvoorbeeld Berbertalen. Hoewel de islam een sterk stempel drukt op de collecties bestrijken ze het gehele spectrum van de humaniora zoals letterkunde, geschiedenis en kunst.
Kenmerkend voor een sobere, protestantse universiteit is het feit dat het accent altijd gelegen heeft op de inhoud van de teksten, veel meer dan op de uiterlijke schoonheid van de objecten. Toch vindt men in de collecties topstukken van kunsthistorisch belang. 

De Midden-Oosten collecties vormen historisch gezien de kern van het grotere geheel van de oosterse collecties van de Universiteitsbibliotheek Leiden. Geleerden van het eerste uur als Josephus Justus Scaliger (1540-1609) lieten Arabische handschriften en gedrukte boeken na. De echte hoeksteen van de collecties wordt echter gevormd door de nalatenschap van Levinus Warner (1619-1665), leerling van Jacobus Golius en gezant van de Nederlandse Republiek aan het hof van de Turkse sultan. Bij zijn dood liet hij zijn privé-collectie van 1000 voornamelijk Arabische, Perzische en Turkse handschriften na aan de Leidse Universiteit.

Na een periode van relatieve rust in de 18e eeuw groeiden de collecties sterk in de 19e en 20e eeuw. In 1883 kocht de Universiteitsbibliotheek bijvoorbeeld de handschriftencollectie van de Medinensische geleerde Amin al-Madani (gest. 1898). In 1934 ontving de Universiteitsbibliotheek de bibliofiele collectie van de Nederlandse zakenman A.P.H. Hotz (1855-1930), met veel prachtig uitgevoerde reisboeken en oude foto’s. Christiaan Snouck Hurgronje, misschien wel Nederlands grootste oriëntalist, vermaakte zijn gehele collectie en archief aan de Leidse Universiteitsbibliotheek bij zijn dood in 1936. In de jaren zestig kocht de Universiteit de boekencollectie van de Turkse sultan Murad V (1840-1904) en diens nazaten. De collecties groeien nog steeds door aankoop en donatie. Eind 2009 kocht de Universiteitsbibliotheek bijvoorbeeld een collectie islamitische handschriften uit Xinjiang in het uiterste westen van de Volksrepubliek China.

Voor meer informatie zie ook het collectieplan.